Raport Naczelnej Izby Pielęgniarek i Położnych w Polsce wskazuje na zbliżający się kryzys kadrowy – do 2030 roku liczba pielęgniarek i położnych w placówkach medycznych w kraju zmniejszy się o ponad 36 tys. osób. Może się zdarzyć tak, że za mniej niż 10 lat w szpitalach nie będzie już praktycznie żadnego personelu do opieki nad pacjentami.
Według raportu w Polsce pracuje około 260 tys. opiekunów, pielęgniarek i położnych. Prawie 36% średniego personelu medycznego to osoby w wieku od 51 do 60 lat. Kolejne 27% to opiekunowie, pielęgniarki i położne w wieku od 61 do 70 lat i starsze.
Największy niedobór pielęgniarek obserwuje się na Śląsku, Dolnym Śląsku i w województwie mazowieckim (Warszawa). Szacuje się, że do 2025 roku w województwie mazowieckim będzie potrzebnych około 2 tys. specjalistów średniego szczebla. Autorzy raportu podkreślają, że obecna sytuacja kadrowa wymaga pilnych działań.
Wiele pielęgniarek z Ukrainy, Białorusi i Rosji jest zainteresowanych profesjonalną imigracją do Polski. Należy pamiętać, że podstawowa stawka pielęgniarki od 1 lipca 2021 roku wyniesie 5478 zł. (1228 euro). Jednak przeprowadzka do Polski dla pielęgniarek zza wschodnich granic jest obarczona dużymi trudnościami.
Po pierwsze, znajomość języka polskiego powinna być potwierdzona przez Państwową Komisję ds. Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego. Po drugie, wiele naszych pielęgniarek ma w swoich dyplomach kwalifikacje „młodszego specjalisty”. Taki dyplom nie może być potwierdzony w Polsce. Ale jeżeli pielęgniarka otrzymała wykształcenie, czas trwania którego wynosił co najmniej 3 lata (4600 godzin), to można spróbować potwierdzić taki dyplom.
Pielęgniarka z Ukrainy, Białorusi czy Rosji, chcąca pracować w tej specjalności w Polsce, musi uzyskać prawo (licencję) do prowadzenia działalności pielęgniarskiej, które zapewnia Okręgowa Rada Pielęgniarek i Położnych. Rada najpierw skieruje pielęgniarkę na 6-miesięczny staż adaptacyjny w placówce medycznej. A po jego ukończeniu będzie można ubiegać się o pełną licencję na wykonywanie zawodu pielęgniarki.
Okręgowa Rada Pielęgniarek i Położnych kieruje na staże adaptacyjne i przyznaje ograniczone prawo do wykonywania zawodu, pod warunkiem otrzymania przez wnioskodawcę m.in. następujących dokumentów:
Jeszcze raz zwracamy uwagę na to, że w Polsce nie ma możliwości uznania w ramach procedury nostryfikacyjnej dyplomu młodszego specjalisty uzyskanego na Ukrainie, Białorusi czy w Rosji, ponieważ w Polsce nie ma odpowiednika takiego dyplomu. Lecz wyspecjalizowana polska uczelnia może uznać okres szkolenia młodszego specjalisty, po którym konieczne będzie doszkolić się i dostudiować w Polsce. Nauka w szkole pielęgniarskiej jest możliwa zarówno w trybie dziennym, jak i w trybie wieczorowym. Ponadto pielęgniarka nie będzie musiała odbywać stażu adaptacyjnego – od razu otrzyma pełne prawo do wykonywania zawodu.
Przypomnijmy, że w ubiegłym roku Senat przyjął szereg poprawek, które przewidują uproszczoną procedurę uzyskiwania ograniczonego prawa wykonywania zawodu lekarza, w tym i dla pielęgniarek.
Zgodnie z tymi poprawkami, aby uzyskać licencję, pielęgniarka nie musi potwierdzać znajomości języka przed Państwową Komisją, wystarczy jedynie zadeklarować jego znajomość. Konieczne jest jednak przejście rozmowy kwalifikacyjnej z pracodawcą, a więc kandydat musi mówić po polsku na poziomie wystarczającym do komunikacji. Kolejnym ważnym warunkiem jest obecność ciągłego 3-letniego doświadczenia zawodowego w specjalności, zdobytego w ciągu ostatnich 5 lat.
Nowe przepisy Ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej ułatwiają dostęp do zawodu pielęgniarkom zza wschodnich granic Polski. W obliczu zbliżającego się niedoboru kadrowego można oczekiwać znacznej lojalności ze strony polskich pracodawców, pod warunkiem, że osoba poszukująca pracy potrafi porozumiewać się w języku polskim podczas rozmowy kwalifikacyjnej.